Sessiz Tehlike: Ev ve Bahçe Bitkileri
Küçük çocuklar dünyayı ağızlarıyla keşfederler. Evimizin köşesini süsleyen gösterişli salon bitkileri (Difenbahya, Atatürk Çiçeği, Zakkum) veya parktaki tanımadığımız meyveler, çocuklar için ciddi toksik etkilere sahip olabilir. Çocuğunuzun bir bitki yaprağını veya yabani bir meyveyi çiğnediğini/yuttuğunu fark ettiğinizde sakin kalmalı ve doğru adımları atmalısınız.
Zehirlenme Şüphesinde İlk Yapılması Gerekenler
- Ağzını Temizleyin: Çocuğun ağzında hala bitki parçaları varsa, parmağınızı yanağından içeri sokarak (kanca gibi) bitkileri çıkarın. Yutmasını engelleyin.
- Ağzını Suyla Yıkayın: Ağız içindeki özsuyun ve asidin seyreltilmesi için çocuğun yüzünü ve ağzının içini bol soğuk suyla yıkayın.
- KUSTURMAYA ÇALIŞMAYIN: En büyük yapılan hata çocuğu parmak sokarak kusturmaya çalışmaktır. Zehirli madde yutarken yemek borusunu yakmış olabilir; kusarken tekrar yukarı çıkarak ikinci bir kimyasal yanığa ve akciğerlere kaçarak zatürreye (aspirasyon pnömonisi) yol açabilir. SADECE 114 UZEM (Ulusal Zehir Danışma Merkezi) yetkilisi size kusturun derse kusturun.
114 UZEM'i (Zehir Danışma Hattı) Arayın
Çocuğunuzun bilinci yerindeyse panikle hastaneye veya nöbetçi eczane aramaya girişmeden önce Türkiye'nin neresinde olursanız olun 7/24 hizmet veren 114'ü arayın. Bitkinin tarifini veya adını verin, uzman toksikologlar size yapmanız gerekeni anında söyleyecektir.
Hastaneye Giderken Bitkiyi Yanınıza Alın
Eğer hastaneye gitmeniz gerekirse, çocuğun yediği bitkiden bir dal koparıp (veya fotoğrafını çekip) doktorlara göstermek üzere mutlaka yanınıza alın. Doğru panzehirin veya tedavinin uygulanması için tür tespiti hayati önem taşır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Difenbahya (Ağlayan Çiçek) gerçekten çok mu tehlikeli?
Evet. Difenbahya yapraklarında ok şeklinde kalsiyum oksalat kristalleri bulunur. Çiğnendiği an dile, boğaza ve solunum yoluna binlerce mikro iğne batmış gibi etki eder. Şiddetli şişlik (ödem) yaparak çocuğun nefes borusunu tıkayabilir.
Zehirlenen çocuğa yoğurt yedirmek işe yarar mı?
Zehirlenmelerde süt veya yoğurt yedirmek halk arasında çok yaygın bir hurafe olup tamamen YANLIŞTIR. Süt ürünleri, bazı yağda çözünen zehirlerin (özellikle tarım ilaçları ve bazı mantar zehirleri) mideden emilimini çok daha fazla hızlandırarak zehirlenmeyi şiddetlendirir. Su dışında hiçbir şey yedirip içirmeyin.
