Gece Vuran Acı: Neden Uyuyamıyoruz?
Gündüz plajda yandığınızı fark etmeseniz bile, gece yatağa uzandığınızda vücudunuzun ateş gibi yandığını, tişörtünüzün bile teninize batarak dayanılmaz bir acı verdiğini hissedersiniz. Aynı şekilde evde elinize dökülen çay veya kaynar suyun acısı da gece boyu sürer. Deri yandığında sinir uçları açıkta kalır ve en ufak hava akımında bile beyne acı sinyalleri gönderir.
Diş Macunu ve Yoğurt Efsanesini Unutun!
Açık ve su toplamış bir yanığa evdeki diş macununu veya dolaptaki yoğurdu sürmek, tıp profesyonellerini dehşete düşüren bir cehalettir. Bu maddeler yaranın içinin bakteri dolmasına (enfeksiyona) ve iyileşme sürecinin felakete dönüşmesine neden olur. İlk adım sadece ve sadece 15 dakika boyunca yaranın üzerine akan ılık/soğuk çeşme suyu (buz değil!) tutmaktır.
Nöbetçi Eczane Çözümleri: Hangi Krem Ne İşe Yarar?
- 1. ve 2. Derece Yanıklar İçin (Gümüş Sülfadiazin - Örn: Silverdin): Türkiye'de yanık dendiğinde akla gelen ilk beyaz merhemdir. Çok güçlü bir mikrop kırıcıdır ve yanığın enfekte olmasını engeller. Ancak sadece kapalı (su toplamamış veya patlamamış) cilt bütünlüğü bozulmamış durumlarda etkilidir.
- Acıyı Anında Kesen Spreyler (Örn: Anestol, Bepanthol Soğutucu Köpük): Güneş yanığında tüm sırta krem sürmek acı vereceği için, dokunmadan sıkılabilen köpükler (Foam) ve lokal uyuşturucu spreyler harikadır. Cilde anında buz gibi bir ferahlık verip sinirleri uyuştururlar.
- Doku Yenileyiciler (Örn: Hametan, Madecassol): Yanığın ilk acısı ve ateşi geçtikten (1-2 gün sonra) sonra, iz kalmasını engellemek ve deriyi hızla onarmak için kullanılan asıl tedavi edici merhemlerdir.
"Eğer yanık bölgesi çok büyükse (vücudun %10'undan fazlası), su toplayan kabarcıkların boyutu devasa ise veya yanık genital bölgede/yüzdeyse eczane kremleriyle vakit kaybetmeden doğrudan Yanık Merkezine veya Acil Servise gidilmelidir."
