Korkunç Göğüs Sıkışması: Kalp mi, Psikolojik mi?
Acil servislere gece yarısı "kalp krizi" şüphesiyle başvuran hastaların çok büyük bir kısmı aslında panik atak krizindedir. İki durumun belirtileri (göğüs ağrısı, nefes alamama, çarpıntı, terleme ve ölüm korkusu) o kadar benzerdir ki, kişi gerçekten öleceğini hisseder. Ancak aralarındaki ince farkları bilmek, hem gereksiz paniği önler hem de gerçek bir kalp krizinde vakit kaybetmeden harekete geçmenizi sağlar.
Kalp Krizi Belirtilerinin Karakteristiği
- Ağrının Türü: Kalp krizinde ağrı genellikle ezici, baskı tarzında ("sanki göğsüme bir fil oturdu" hissi) ve derindendir. Noktasal bir sızı şeklinde değildir.
- Yayılım: Ağrı genellikle sol kola, boyna, çeneye veya sırt bölgesine doğru yayılır.
- Süre ve Tetikleyici: Genellikle fiziksel bir efor (merdiven çıkma, ağır kaldırma vb.) sonrası başlar ve dakikalar geçtikçe şiddetlenerek artar. Dinlenmeyle tamamen geçmez.
Panik Atak Belirtilerinin Karakteristiği
- Ağrının Türü: Göğüsteki ağrı daha keskin, batıcı veya noktasal (bıçak saplanır gibi) olabilir.
- Süre ve Zirve Noktası: Atak aniden başlar, genellikle 10-15 dakika içinde en yüksek şiddetine ulaşır ve ardından yavaşça sönümlenir. Ortalama 20-30 dakika sürer.
- Fiziksel Duyumlar: El, ayak ve dudak çevresinde karıncalanma, uyuşma (hiperventilasyon yani çok hızlı nefes alıp vermeye bağlı oksijen fazlalığı nedeniyle) çok sıktır. Kalp krizinde bu uyuşmalar nadirdir.
Atak Anında Eczane ve İlk Yardım Yaklaşımı
Eğer kişinin bilinen bir kalp rahatsızlığı varsa ve doktoru daha önce göğüs ağrısı durumları için Aspirin çiğnemesini veya dilaltı hapı almasını önerdiyse, bu uygulanmalıdır. Aksi halde, panik atak şüphesi yüksekse, kişiyi sakin bir yere oturtup, yavaş ve derin diyafram nefesi alması sağlanmalıdır (kağıt veya naylon bir torbanın içine nefes alıp vermek karbondioksit dengesini sağlayıp karıncalanmayı çözer).
Emin olunamayan HER göğüs ağrısı bir sağlık kuruluşunda değerlendirilmelidir. Nöbetçi eczane bu durumlarda tanı koyamaz veya ilaç veremez, doğrudan Acil Servis aranmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Göğsüm ağrırken öksürmek kalp krizini engeller mi?
Sosyal medyada yayılan 'şiddetli öksürerek kalp krizini atlatma' tavsiyesi bir tıp efsanesidir ve çoğu durumda tehlikelidir. Sadece bazı çok özel aritmi durumlarında doktor kontrolünde işe yarayabilir. Gerçek bir kalp krizinde hastayı yorar.
Panik atak krizi sırasında tansiyon çıkar mı?
Evet. Vücudun aşırı adrenalin salgılaması nedeniyle panik atak anında kalp atışı 140-150'lere, tansiyon ise 16-17 seviyelerine fırlayabilir. Bu durum hastanın kalp krizi şüphesini daha da artırır ancak atak geçince tansiyon normale döner.
